Ριζικές αλλαγές στα σχολικά κυλικεία: Τέλος πατατάκια, αλλαντικά και delivery

Ουσιαστικές αλλαγές στα σχολικά κυλικεία φαίνεται πως φέρνει η επιστροφή στις σχολικές αίθουσες, καθώς το Υπουργείο Υγείας σε συνεργασία με το Υπουργείο Παιδείας τάχθηκε υπέρ ενός προγράμματος με ωφέλιμες επιλογές τροφίμων και ατομικών γευμάτων.

Λόγω της αύξηση των ποσοστών παιδικής παχυσαρκίας, που κατατάσσουν τους Έλληνες μαθητές πολύ πιο πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, η Εθνική Επιτροπή Διατροφής του Υπουργείου Υγείας διαμόρφωσε, ύστερα από εκτεταμένο διάλογο, μια νέα υγειονομική ρυθμιστική απόφαση που ακυρώνει το προηγούμενο καθεστώς του 2013, οδηγώντας σε  ολοκληρωτική απαγόρευση των αλλαντικών σε σάντουιτς και τοστ —καταργώντας ακόμα και τη βραστή γαλοπούλα που επιτρεπόταν παλαιότερα— καθώς επιστημονικές μελέτες συνδέουν την κατανάλωσή τους με επιβλαβείς και καρκινογόνες ουσίες.

Επιπλέον, το Υπουργείο Υγείας βάζει τέλος στην πώληση αναψυκτικών, θέτει αυστηρά όρια στο μέγεθος των μερίδων (όπως στο παραδοσιακό κουλούρι) και απαγορεύει πλήρως τα επεξεργασμένα σνακ, συμπεριλαμβανομένων των πατατακίων, των μπισκότων, των παγωτών, του ποπ κορν, αλλά και της σοκολάτας υγείας.

Διευρυμένος κατάλογος με υγιεινές επιλογές και ελαφρά γεύματα

Βάσει του σχετικού ΦΕΚ, τα επιτρεπόμενα είδη χωρίζονται σε δύο βασικές κατηγορίες: τα απλά τρόφιμα και τα σύνθετα γεύματα (τύπου light lunch), τα οποία προορίζονται για τα παιδιά που παραμένουν στο ολοήμερο ή συμμετέχουν σε εξωσχολικές δράσεις.

Στα ράφια των κυλικείων εντάσσονται πλέον:

• Φρέσκα λαχανικά: Καρότα, αγγούρια και τοματίνια, επιμελώς πλυμένα και τοποθετημένα σε ατομικές συσκευασίες
• Δημητριακά & Φυτικά Ροφήματα: Ρυζογκοφρέτες, καλαμπογκοφρέτες, καθώς και ρόφημα αμυγδάλου, βρώμης ή σόγιας
• Εμπλουτισμένα γαλακτοκομικά: Προϊόντα ζύμωσης όπως το κεφίρ και συσκευασμένα επιδόρπια γιαουρτιού (έως 180 γραμμάρια) με προσθήκη φρούτων, μελιού, μαρμελάδας, ξηρών καρπών ή δημητριακών

Όλα τα προϊόντα υπόκεινται σε αυστηρές προδιαγραφές ως προς το ανώτατο όριο λιπαρών, σακχάρων και αλατιού.

Εντατικοποίηση των ελέγχων στα κυλικεία

Για την πλήρη κατανόηση των αλλαγών αναμένεται η έκδοση ερμηνευτικής εγκυκλίου με την επιστημονική θεμελίωση των νέων μέτρων, αν και οι ιδιοκτήτες των κυλικείων έχουν ήδη ενημερωθεί σε ειδική συνάντηση με την Επιτροπή Διατροφής.

Ωστόσο, η ουσία της προσπάθειας βρίσκεται στους συστηματικούς ελέγχους, καθώς πολλά ανθυγιεινά είδη απαγορεύονταν θεωρητικά και με τη διάταξη του 2013, ωστόσο, η απουσία ελεγκτικών μηχανισμών επέτρεπε την ευρεία διακίνησή τους. Για τον λόγο αυτό, η Εθνική Επιτροπή Διατροφής εισηγείται τη διενέργεια επαναλαμβανόμενων και αιφνιδιαστικών ελέγχων καθ' όλη τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς.

Στόχαστρο στις παραγγελίες ντελίβερι έξω από τα σχολεία

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί στις αρχές και στις σχολικές διευθύνσεις η αυξανόμενη τάση παραγγελίας έτοιμου φαγητού από τους μαθητές κατά τις σχολικές ώρες. Μάλιστα, η Αναπληρώτρια Υπουργός Υγείας, Ειρήνη Αγαπηδάκη, απηύθυνε έκκληση προς την εκπαιδευτική κοινότητα για αυξημένη προσοχή, υπογραμμίζοντας: «Οι υπεύθυνοι για τη διατροφή των παιδιών είμαστε οι ενήλικες».

Τα αρμόδια υπουργεία, σε συντονισμό με τους δήμους στους οποίους ανήκουν οι κοινόχρηστοι χώροι και τα πεζοδρόμια έξω από τα σχολικά συγκροτήματα, εξετάζουν θεσμικές λύσεις για την καθολική απαγόρευση της παράδοσης φαγητού στα σχολεία. «Κάθε μέρα που ένα παιδί καταναλώνει τρανς λιπαρά, ουσιαστικά χτίζει νοσηρότητα νωρίτερα», παρατήρηση η κα. Αγαπηδάκη, επισημαίνοντας παράλληλα πως τα στοιχεία της Eurostat από το 2008 έως το 2025 δείχνουν ότι η Ελλάδα καταγράφει τη σημαντικότερη υποχώρηση των ποσοστών παχυσαρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, γεγονός που επιβεβαιώνει την καταλυτική σημασία της πρόληψης.