Αλλαγή 12 λεπτών στα σχολικά ωράρια δίνει μεγάλη ανάσα στο κυκλοφοριακό

Μια φαινομενικά ανεπαίσθητη προσαρμογή στην ώρα έναρξης των μαθημάτων στα σχολεία θα μπορούσε να αποτελέσει το «κλειδί» για την αποσυμφόρηση των αστικών οδικών δικτύων.

Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα που εκπονήθηκε από επιστήμονες του Πανεπιστημίου Κύπρου, την οποία επικαλείται το ΑΠΕ-ΜΠΕ, η κλιμακωτή έναρξη του σχολικού προγράμματος κατά λίγα μόλις λεπτά είναι ικανή να περιορίσει σημαντικά την ταλαιπωρία των οδηγών στους δρόμους κατά τις πρωινές ώρες αιχμής.

Η ρίζα του προβλήματος στις πρωινές μετακινήσεις

Η καθημερινή κυκλοφοριακή επιβάρυνση στις πόλεις οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην ταυτόχρονη διοχέτευση δύο διαφορετικών ρευμάτων μετακίνησης στο ίδιο οδικό δίκτυο: αφενός των επαγγελματιών που κατευθύνονται στους χώρους εργασίας τους και αφετέρου των γονέων που μεταφέρουν τα παιδιά τους στις σχολικές μονάδες.

Όταν η έναρξη των μαθημάτων είναι καθολικά ορισμένη την ίδια ακριβώς ώρα, παρατηρείται υπερσυσσώρευση οχημάτων σε πολύ στενά χρονικά περιθώρια. Αμέσως μετά την αποβίβαση των μαθητών, οι γονείς εισέρχονται εκ νέου στην κυκλοφορία για να μεταβούν στις εργασίες τους, συναντώντας το κύριο κύμα των υπόλοιπων εργαζομένων.

Έτσι, αυτή η χρονική σύμπτωση εγκλωβίζει ακόμη και όσους διαθέτουν ελαστικό ωράριο εργασίας, καθώς υποχρεώνονται να μετακινηθούν τις ίδιες ώρες αυξημένης πυκνότητας.

Τα ευρήματα της ψηφιακής προσομοίωσης

Η επιστημονική ομάδα του Κέντρου Αριστείας για Έρευνα και Καινοτομία «Κοίος» —αποτελούμενη από τους Αντώνιο Γεωργαντά, Στέλιο Τιμοθέου και Χρίστο Γ. Παναγιώτου— ανέπτυξε ένα εξειδικευμένο μαθηματικό μοντέλο για να αξιολογήσει τις επιπτώσεις των χρονικών προσαρμογών. Η σχετική εργασία έχει ήδη υποβληθεί προς δημοσίευση στο διεθνές επιστημονικό περιοδικό Transportation Research Part C: Emerging Technologies.

Στο πλαίσιο της μελέτης, οι ερευνητές προσομοίωσαν τη λειτουργία 50 σχολικών μονάδων κατανεμημένων τόσο στο αστικό κέντρο όσο και στην περιφέρεια μιας εικονικής πόλης. Τα αποτελέσματα υπήρξαν εντυπωσιακά:

• Μείωση χρόνου παραμονής: Η εφαρμογή μιας συνολικής απόκλισης 600 λεπτών κατανεμημένης στα 50 σχολεία —δηλαδή μια μέση μεταβολή μόλις 12 λεπτών ανά μονάδα— οδήγησε σε μείωση του συνολικού χρόνου παραμονής των αυτοκινήτων στους δρόμους κατά 17,2%.
• Στοχευμένη προσαρμογή: Η αλλαγή δεν ήταν ομοιόμορφη για όλα τα ιδρύματα. Ορισμένα σχολεία ξεκίνησαν νωρίτερα, άλλα αργότερα, ενώ ορισμένα διατήρησαν το σταθερό τους ωράριο, ανάλογα με τις τοπικές ανάγκες του οδικού δικτύου.

Διεθνή δεδομένα και προοπτικές

Η συσχέτιση των σχολικών μετακινήσεων με το κυκλοφοριακό αποτυπώνεται και σε διεθνές επίπεδο, καθώς αντίστοιχη έρευνα στο Πεκίνο έδειξε ότι κατά τις περιόδους σχολικών διακοπών ο δείκτης συμφόρησης τις καθημερινές υποχωρεί κατά 20%, ενώ άλλες μελέτες συνδέουν την ταυτόχρονη έναρξη των μαθημάτων με αύξηση 4,5% στην πιθανότητα δημιουργίας μποτιλιαρίσματος.