Παμποντιακή Ομοσπονδία για εκδηλώσεις τιμής στον Κεμάλ: «Η ιστορική μνήμη δεν είναι διαπραγματεύσιμη»
Την έντονη αντίδρασή της για τις εκδηλώσεις τιμής προς τον Μουσταφά Κεμάλ, που πραγματοποιήθηκαν στις 10 Νοεμβρίου στη Θεσσαλονίκη, εκφράζει η Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδος. Σε ανακοίνωσή της, κάνει λόγο για «δύο μέτρα και δύο σταθμά», θέτοντας ζήτημα άνισης αντιμετώπισης σε σχέση με τις εκδηλώσεις μνήμης της 19ης Μαΐου για τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου. Για την υπόθεση απέστειλε επιστολές στα αρμόδια υπουργεία, στην ΕΣΗΕΑ και στην ΕΣΗΕΜ-Θ, ζητώντας εξηγήσεις και θεσμικές παρεμβάσεις.
Η ανακοίνωση της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος: «Με ιδιαίτερο προβληματισμό και έντονη αγανάκτηση παρακολουθήσαμε όσα διαδραματίστηκαν σήμερα, 10 Νοεμβρίου 2026, στη Θεσσαλονίκη, με αφορμή την 88η επέτειο του θανάτου του Μουσταφά Κεμάλ.
Σύμφωνα με δημοσιεύματα των ελληνικών ΜΜΕ, εκατοντάδες Τούρκοι επισκέπτες συγκεντρώθηκαν στο αποκαλούμενο «σπίτι του Κεμάλ», εντός του συγκροτήματος του τουρκικού προξενείου, για να αποτίσουν φόρο τιμής στον ιδρυτή της σύγχρονης Τουρκικής «Δημοκρατίας». Στις εκδηλώσεις συμμετείχαν μαθητές από την Τουρκία, πραγματοποιήθηκαν μουσικές εκδηλώσεις, ενώ το προξενείο τοποθέτησε τηλεοπτικές οθόνες στην περίφραξη του κτιρίου για την παρακολούθηση της τελετής από τον εξωτερικό χώρο.
Η Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδος θεωρεί αδιανόητο να αντιμετωπίζεται η δημόσια απόδοση τιμών στον Μουσταφά Κεμάλ ως ένα απλό τουριστικό γεγονός, αποκομμένο από την ιστορική πραγματικότητα και τις ευθύνες της κεμαλικής ηγεσίας για τη διάπραξη του εγκλήματος της Γενοκτονίας των χριστιανικών πληθυσμών της Ανατολής. Η 19η Μαΐου 1919, ημέρα αποβίβασης του Μουσταφά Κεμάλ στη Σαμψούντα, δεν επιλέχθηκε τυχαία από την ελληνική Βουλή ως Ημέρα Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου. Αποτελεί ημερομηνία με ιδιαίτερο ιστορικό και συμβολικό βάρος, άρρηκτα συνδεδεμένη με τη δράση του κεμαλικού κινήματος.
Για την ελληνική πολιτεία, που έχει αναγνωρίσει επισήμως τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου, η ιστορική αυτή πραγματικότητα δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως μια ασήμαντη λεπτομέρεια.
Δύο μέτρα και δύο σταθμά στην ίδια πόλη
Η αντίφαση γίνεται ακόμη πιο προκλητική εάν αναλογιστούμε όσα συμβαίνουν τα τελευταία χρόνια κατά τις εκδηλώσεις μνήμης της 19ης Μαΐου.
Οι ελληνικές αστυνομικές αρχές δεν επιτρέπουν στην αντιπροσωπεία της Π.Ο.Ε. να θυροκολλήσει στην είσοδο του τουρκικού προξενείου το καθιερωμένο ψήφισμα για τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου.
Δηλαδή, την ημέρα μνήμης μιας Γενοκτονίας αναγνωρισμένης από την ελληνική Βουλή, δεν επιτρέπεται ούτε η θυροκόλληση ενός ψηφίσματος. Αντίθετα, στις 10 Νοεμβρίου, στον ίδιο χώρο, πραγματοποιείται οργανωμένη εκδήλωση τιμής προς τον Μουσταφά Κεμάλ, με τη συμμετοχή πλήθους επισκεπτών και την εγκατάσταση οπτικοακουστικού εξοπλισμού.
Με ποια κριτήρια επιβάλλονται περιορισμοί στους απογόνους των θυμάτων της Γενοκτονίας και με ποια κριτήρια διευκολύνονται οι δημόσιες εκδηλώσεις τιμής προς τον ηγέτη του κεμαλικού κινήματος; Η ελληνική πολιτεία οφείλει να δώσει σαφείς και τεκμηριωμένες απαντήσεις.
Η ευθύνη των ελληνικών ΜΜΕ
Εξίσου σοβαρό είναι το ζήτημα της δημοσιογραφικής κάλυψης. Σε δημοσιεύματα και τηλεοπτικά ρεπορτάζ ελληνικών μέσων ενημέρωσης, μεταξύ των οποίων και η ΕΡΤ, παρουσιάστηκαν οι εκδηλώσεις τιμής προς τον Μουσταφά Κεμάλ χωρίς την παραμικρή αναφορά στον ρόλο της κεμαλικής ηγεσίας στη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου και στις διώξεις των χριστιανικών πληθυσμών της Ανατολής.
Ο αναγνώστης ή τηλεθεατής πληροφορείται αποκλειστικά για έναν σημαντικό εθνικό ηγέτη, ιδρυτή ενός σύγχρονου κράτους, αγνοώντας τις τραγικές συνέπειες των πολιτικών και στρατιωτικών ενεργειών που συνδέονται με την ηγεσία του.
Η ιστορική ενημέρωση δεν μπορεί να είναι επιλεκτική.
Επιπλέον, η συστηματική χρήση του τιμητικού προσωνυμίου «Ατατούρκ», δηλαδή «Πατέρας των Τούρκων», χωρίς το απαραίτητο ιστορικό πλαίσιο, συντελεί στη μονοδιάστατη παρουσίαση του συγκεκριμένου ιστορικού προσώπου. Δεν ζητούμε την αποσιώπηση της ιστορίας κανενός λαού. Απαιτούμε να μην αποσιωπάται και η ιστορία των θυμάτων.
Για τους λόγους αυτούς, η Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδος απέστειλε επίσημες επιστολές:
Προς το Υπουργείο Εξωτερικών και το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, ζητώντας εξηγήσεις για το πλαίσιο πραγματοποίησης των εκδηλώσεων της 10ης Νοεμβρίου, τους περιορισμούς που επιβάλλονται στην αντιπροσωπεία της Π.Ο.Ε. κατά τις εκδηλώσεις της 19ης Μαΐου, καθώς και την εξέταση των νομικών δυνατοτήτων περιορισμού εκδηλώσεων που συνιστούν εξύμνηση γενοκτονικών πράξεων.
Προς την Ένωση Συντακτών Ημερησίων Εφημερίδων Αθηνών (ΕΣΗΕΑ), με κοινοποίηση στην Ένωση Συντακτών Μακεδονίας-Θράκης (ΕΣΗΕΜ-Θ), την ΕΡΤ και τα μέσα ενημέρωσης που κάλυψαν το γεγονός, ζητώντας την εξέταση της δημοσιογραφικής προσέγγισης και την ενημέρωση των δημοσιογράφων για την ανάγκη ολοκληρωμένης και ιστορικά τεκμηριωμένης παρουσίασης αντίστοιχων γεγονότων.
Η ιστορική μνήμη δεν είναι διαπραγματεύσιμη
Η Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδος σέβεται το δικαίωμα κάθε λαού να γνωρίζει και να μελετά την ιστορία του. Ο σεβασμός αυτός, όμως, δεν μπορεί να συνεπάγεται την αποσιώπηση εγκλημάτων, τη μονομερή εξύμνηση ιστορικών προσωπικοτήτων ή την υποβάθμιση της μνήμης των θυμάτων.
Η Ελλάδα δεν μπορεί, από τη μία πλευρά, να έχει θεσμοθετήσει τη 19η Μαΐου ως Ημέρα Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου και, από την άλλη, να αντιμετωπίζει με ιστορική αδιαφορία δημόσιες εκδηλώσεις τιμής προς την ηγετική προσωπικότητα του κεμαλικού κινήματος.
Η μνήμη των θυμάτων δεν μπορεί να υποτάσσεται στις διπλωματικές σκοπιμότητες, στην τουριστική προβολή ή σε μια επιλεκτική αφήγηση της ιστορίας.
Η Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδος θα συνεχίσει να υπερασπίζεται με συνέπεια την ιστορική αλήθεια, τη μνήμη των θυμάτων και την ανάγκη διεθνούς αναγνώρισης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου.
Με εκτίμηση
Για το Διοικητικό Συμβούλιο
Ο Πρόεδρος Γεώργιος Βαρυθυμιάδης
Η Γενική Γραμματέας Αθηνά Σωτηριάδου».
