Γενοκτονία των Ποντίων: 107 χρόνια από τις σφαγές και τις θηριωδίες
107 χρόνια έχουν περάσει από την ημέρα που οι Έλληνες του Πόντου βίωσαν τις σφαγές, τις θηριωδίες και τους εκτοπισμούς που εξαπέλυσαν οι νεοτουρκικές δυνάμεις.
Μέχρι το 1908, τη χρονιά που εκδηλώθηκε και επικράτησε το κίνημα των Νεότουρκων, το οποίο έθεσε στο περιθώριο τον τότε Σουλτάνο Αμπντούλ Χαμίτ, Έλληνες και Τούρκοι ζούσαν σε αρκετά αρμονικές συνθήκες, αν και η γλώσσα, η θρησκεία και η ελληνική συνείδηση αποτελούσαν διαχρονικά «αγκάθια» για την Οθωμανική Αυτοκρατορία.
Οι μέχρι πρότινος 700.000 Έλληνες που ζούσαν στον Πόντο, συμβάλλοντας στη δημογραφική και πνευματική άνοδο της περιοχής, έμελλε πολύ σύντομα να αντιμετωπίσουν τη σκληρή εθνικιστική πλευρά των Νεοτούρκων, που είχαν εκπονήσει ένα σχέδιο διωγμού των χριστιανικών πληθυσμών και εκτουρκισμού της χώρας τους, δεδομένου ότι ένα μεγάλο κομμάτι των οικονομικών δραστηριοτήτων του Πόντου ελεγχόταν από τους Έλληνες που ζούσαν εκεί, αλλά και από άλλες μειονότητες.
[...] Την πατρίδα μ’ έχασα,
έκλαψα και πόνεσα,
λύουμαι κι αροθυμώ
ν’ ανασπάλω κι επορώ...
Άλλωστε, αυτό που επιθυμούσαν ήταν μια βαθιά μωαμεθανική χώρα, αλλά η παρουσία των Ελλήνων και των Αρμένιων παρεμπόδιζε τις φιλοδοξίες και το σοβινιστικό τους σχέδιο, χαρακτηρίζοντας, μάλιστα, τους λαούς που ζούσαν στα εδάφη της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας ως «βλαβερά χόρτα που πρέπει να ξεριζωθούν».
Επίσημα, η απόφαση για εξόντωση των μη τούρκικων εθνοτήτων λήφθηκε το 1911 σε συνέδριο των Νεότουρκων και τέθηκε άμεσα σε εφαρμογή, με πρόσχημα την «ασφάλεια του κράτους», με το μεγαλύτερο μέρος του ελληνικού πληθυσμού να εκτοπίζεται στην ενδοχώρα, μέσω των «ταγμάτων εργασίας», γνωστά ως Αμελέ Ταμπουρού, στα οποία υπηρετούσαν αναγκαστικά όσοι δεν κατατάσσονταν στο στρατό.
[...] Τ’ ορμία ’μοιρολόγαναν,
τ’ αρνόπο μ’ εκοιμούτον
Και σο βαθύν σον ύπνον ατς
εμέναν εθυμούτον.
Τα Αμελέ Ταμπουρού, οι εν ψυχρώ εκτελέσεις και οι θανατηφόρες πορείες στην άμμο, ήταν ωστόσο το πρώτο στάδιο εξολόθρευσης των αλλοθρήσκων, αφού η δεύτερη και πιο βάναυση φάση της γενοκτονίας έφτασε στις 19 Μαΐου 1919, όταν ο Κεμάλ Ατατούρκ αποβιβάστηκε στη Σαμψούντα.
Έκτοτε και μέχρι τη Μικρασιατική Καταστροφή, περισσότεροι από 350.000 Έλληνες σφαγιάστηκαν ή υπέστησαν άλλες μορφές μαρτυρικού θανάτου, ενώ όσοι κατάφεραν να γλυτώσουν, κατέφυγαν ως πρόσφυγες στη Νότια Ρωσία, με 400.000 να έρχονται στην Ελλάδα, εγκαταλείποντας οριστικά την πατρίδα και τους συγγενείς τους.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η Βουλή των Ελλήνων ψήφισε ομόφωνα στις 24 Φεβρουαρίου 1994 την ανακήρυξη της 19ης Μαΐου ως Ημέρα Μνήμης για τη Γενοκτονία του Ποντιακού Ελληνισμού, ενώ μέχρι σήμερα έγκριτοι ιστορικοί και μέλη της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος δίνουν μάχη για την αναγνώριση της γενοκτονίας από τη διεθνή κοινότητα.
