Το μήνυμα Μακρόν στον Ερντογάν και το παρασκήνιο με την Αθήνα
Νέα δεδομένα στο γεωπολιτικό σκηνικό της Ανατολικής Μεσογείου φέρνουν στο προσκήνιο οι πληροφορίες για τον στρατιωτικό και διπλωματικό ρόλο της Γαλλίας στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ, μέσω του Great Sea Interconnector (GSI). Οι εξελίξεις έρχονται σε μια περίοδο αυξημένης έντασης, μετά την επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου από τη Βουλή της Ανατολικής Λιβύης.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του Μαρίνου Γκασιάμη στην εφημερίδα «ΤΑ ΝΕΑ», το Παρίσι φέρεται να εξετάζει την ενεργοποίηση στρατιωτικών μέσων, θέτοντας αεροπορικές δυνάμεις σε αυξημένη ετοιμότητα και αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο αποστολής γαλλικών πολεμικών πλοίων στην περιοχή όπου διεξάγονται οι έρευνες για το έργο.
Το μήνυμα Μακρόν προς τον Ερντογάν
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πληροφορία ότι ο Γάλλος πρόεδρος, Εμανουέλ Μακρόν, φέρεται να ενημέρωσε απευθείας τον Τούρκο ομόλογό του, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, για το ενδεχόμενο γαλλικής στρατιωτικής παρουσίας στην περιοχή.
Όπως αναφέρεται στο δημοσίευμα, το Παρίσι προτίθεται να συμβάλει στην ομαλή διεξαγωγή των ερευνών, ενώ τα γαλλικά αεροπορικά μέσα φέρονται να βρίσκονται σε ετοιμότητα για ενδεχόμενη ανάπτυξη, εφόσον υπάρξει κλιμάκωση από την τουρκική πλευρά.
Παράλληλα, εξετάζεται η αποστολή ναυτικών μονάδων, με στόχο την αποτροπή ενδεχόμενων επεισοδίων και τη διασφάλιση της συνέχισης των εργασιών.
Μέχρι στιγμής, πάντως, οι συγκεκριμένες πληροφορίες δεν συνοδεύονται από επίσημη ανακοίνωση του γαλλικού υπουργείου Άμυνας.
Το τουρκολιβυκό μνημόνιο και η στάση της Αθήνας
Καθοριστικό σημείο των εξελίξεων αποτέλεσε η απόφαση της Βουλής της Ανατολικής Λιβύης, στις 20 Οκτωβρίου, να εγκρίνει το τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019, επαναφέροντας στο προσκήνιο τις αντιπαραθέσεις για τις θαλάσσιες ζώνες και τις γεωπολιτικές ισορροπίες στην περιοχή.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, η εξέλιξη προκάλεσε προβληματισμό στη γαλλική διπλωματία, η οποία φέρεται να πρότεινε την προσωρινή αναβολή της έναρξης των εργασιών τοποθέτησης του καλωδίου, προκειμένου να επανεκτιμηθούν τα δεδομένα ασφαλείας.
Από την πλευρά της, η Αθήνα φέρεται να επέμεινε στην τήρηση του υφιστάμενου σχεδιασμού, επιδιώκοντας να αποτρέψει καθυστερήσεις σε ένα έργο με ιδιαίτερη στρατηγική σημασία για την Ελλάδα και την Κύπρο.
Οι επαφές Παρισιού–Άγκυρας και οι τουρκικές απαιτήσεις
Παρά τις πληροφορίες για πιθανή στρατιωτική συνδρομή στην περιοχή του GSI, η Γαλλία εξακολουθεί να διατηρεί ανοικτούς διαύλους επικοινωνίας με την Τουρκία για ευρύτερα περιφερειακά ζητήματα, μεταξύ των οποίων και η ανοικοδόμηση της Συρίας.
Την ίδια ώρα, η Άγκυρα φέρεται να ζητά γραπτή ενημέρωση για τις θαλάσσιες έρευνες που συνδέονται με την ηλεκτρική διασύνδεση.
Η ελληνική θέση, σύμφωνα με το δημοσίευμα, είναι ότι η παροχή ενημέρωσης δεν συνιστά αίτημα άδειας προς την Τουρκία ούτε αναγνώριση οποιασδήποτε τουρκικής δικαιοδοσίας στην περιοχή.
Στο επίκεντρο η ασφάλεια της ηλεκτρικής διασύνδεσης
Η ενδεχόμενη ανάπτυξη γαλλικών αεροπορικών και ναυτικών δυνάμεων θα μπορούσε να προσδώσει νέα διάσταση στην προστασία των ερευνών και στην αποτροπή πιθανών παρεμβάσεων κατά την υλοποίηση του Great Sea Interconnector.
Για την Αθήνα και τη Λευκωσία, η απρόσκοπτη προώθηση του έργου αποτελεί βασική προτεραιότητα, καθώς η ηλεκτρική διασύνδεση συνδέεται με την ενεργειακή ασφάλεια και τη διαμόρφωση νέων ισορροπιών στην Ανατολική Μεσόγειο.
Το επόμενο διάστημα αναμένεται να αποσαφηνιστεί εάν οι πληροφορίες για πιθανή γαλλική στρατιωτική συνδρομή θα οδηγήσουν σε συγκεκριμένες κινήσεις. Σε κάθε περίπτωση, η πορεία του GSI αναδεικνύεται σε κρίσιμο πεδίο δοκιμασίας για τις ελληνογαλλικές σχέσεις, τις σχέσεις Παρισιού–Άγκυρας και τη συνολικότερη γεωπολιτική ισορροπία στην περιοχή.
