Σαμπάστιαν Σάουε: Από το καλαμπόκι στο παγκόσμιο ρεκόρ με σύμμαχο την Κοκό

Ήταν ένα ρεκόρ που φαινόταν προορισμένο να καταρριφθεί κάποια μέρα. Ποιος θα το έκανε αυτό ήταν άγνωστο. Χρειαζόταν ένας δρομέας με αυτοπεποίθηση, με πίστη στον εαυτό του και κυρίως με ταχύτητα. Ο Σεμπάστιαν Σάουε, περσινός νικητής σε Λονδίνο και Βερολίνο, έγραψε το όνομα του στα βιβλία της ιστορίας καθώς νίκησε ένα σύνολο 38 ελίτ δρομέων και έγινε ο νέος κάτοχος του παγκόσμιου ρεκόρ σε μαραθώνιο δρόμο περνώντας τη γραμμή του τερματισμού σε 1.59.30 (!). Ναι, όσο απίστευτο και να φαίνεται έκανε τη διαδρομή σε λιγότερο από δύο ώρες!

Είχε προσπαθήσει να το κάνει αυτό, τον Σεπτέμβριο του 2025 στο Βερολίνο αλλά οι καιρικές συνθήκες, με 25 βαθμούς, υψηλή υγρασία και έντονη ηλιοφάνεια, του είχαν χαλάσει τα σχέδια. Είχε αρχίσει τον αγώνα σε ρυθμούς παγκοσμίου ρεκόρ, διένυσε το μισό της διαδρομής σε 1.00.16 αλλά στο δεύτερο μισό οι δυνάμεις του άρχισαν να τον εγκαταλείπουν. Πέρασε τη γραμμή του τερματισμού σε 2.02.16. Κάποιους μήνες αργότερα, η επιθυμία του έγινε πράξη.

Ο Κενυάτης δρομέας μοιάζει με αγωνιστικό αυτοκίνητο που κινείται σε ρελαντί κίνηση, είναι συγκρατημένος, αγαπά την πειθαρχία και την απλότητα. Πίστευε ότι για να καταφέρει να υπερασπιστεί τον τίτλο του θα χρειαζόταν να καταρρίψει το ρεκόρ που είχε σημειώσει τον Απρίλιο του 2023 ο Κέλβιν Κιπτούμ, λιγότερο από ένα χρόνο πριν από τον θάνατό του σε τροχαίο δυστύχημα. Πριν τη διαδρομή, δήλωσε ότι είναι εφικτό να συμβεί και λίγο αργότερα απέδειξε ότι δε μένει απλά στα λόγια. Το έκανε!

Πολλοί θα θεωρήσουν το επίτευμα αυτό ως μια μοναδική και εντυπωσιακή κούρσα αλλά η αλήθεια είναι ότι είναι φυσικό επακόλουθο της αόρατης δουλειάς πολλών ετών σε θεραπείες, απλότητα, αυτοσυγκράτηση και χιλιόμετρα σε κόκκινους χωματόδρομους αλλά κυρίως χάρη στην Κοκό που αποτέλεσε έρεισμα και κινητήριος δύναμη του. 

Από το καλαμπόκι στο τρέξιμο

Προέρχεται από το χωριό Cheukta, το οποίο βρίσκεται στα υψίπεδα του Ουάσιν Γκίσου της Κένυας. Εκεί οι άνθρωποι καλλιεργούν καλαμπόκι για να μπορέσουν να επιβιώσουν, το ηλεκτρικό ρεύμα είναι σπάνιο ενώ το νερό προέρχεται κυρίως από τη συλλογή της βροχής. Η γη εναλλάσεται ανάμεσα σε ξηρασία και πλημμύρες και μετά τις επτά το απόγευμα το σκοτάδι πέφτει. Η κατάσταση στα χωριά της περιοχής μοιάζει εύθραστη αλλά είναι ικανή να γαλουχήσει χαρακτήρες που δεν αφήνουν τις κακουχίες να τους καθορίσουν και γνωρίζουν πως είναι να είναι ευγνώμονες για τα απλά. 

Ο πατέρας του, Σιμιόν, είναι αγρότης και ανήκει στη φυλή Nandi, γνωστή στην ιστορία της Κένυας για τη σθεναρή αντίσταση κατά της αποικιοκρατίας. Η μητέρα του, Έμιλυ, υπήρξε σπρίντερ και είχε κερδίσει το εθνικό χρυσό μετάλλιο σε σχολικούς αγώνες το 1991 αλλά έμεινε έγκυος και ολοκλήρωσε την καριέρα της. Δεν πρόλαβε να γνωρίσει τον παππού του, ο οποίος πέθανε πριν γεννηθεί, αλλά έμαθε για εκείνον μέσα από τη γιαγιά του, Έσθερ ή αλλιώς Κοκό, η οποία έγινε και το στήριγμα του. Όπως είχε υποστηρίξει σε συνέντευξη του στο runnersworld: «Δουλεύαμε σκληρά, αλλά ποτέ δεν πεινάσαμε. Με μεγάλωσε σαν παιδί της, ήταν πάντα εκεί για μένα. Μου έλεγε πάντα: «Όλα θα πάνε καλά».

Ο Σαμπαστιάν είχε δείξει από νωρίς την ικανότητα του να τρέχει γρήγορα. Κάθε πρωί πήγαινε σχολείο τρέχοντας, όπως και τα υπόλοιπα παιδιά, και ήταν πάντα ο πιο γρήγορος. Ο δάσκαλος του, Τζούλιους Κέμεϊ, είχε εντοπίσει την ακατέργαστη ταχύτητα του και τον είχε συμβουλέψει να το κυνηγήσει καθώς αυτή ήταν η τύχη και το μέλλον του. Ο θείος του, Άμπραχαμ Τσέπκιρβοκ, ο οποίος είχε κάνει καριέρα στα 800μ και είναι κάτοχος του εθνικού ρεκόρ της Ουγκάντας, έγινε το πρότυπο του όταν τον είδε στη γραμμή εκκίνησης των Ολυμπιακών Αγώνων. 

Η αποτυχία στο Ίτεν και το «δώρο» του θείου

Το 2017, ο μικρός Σαμπαστιάν πήρε το λεωφορείο για το Ίτεν, μια πόλη που βρίσκεται σε υψόμετρο 2400μ και φημίζεται για την ανάδειξη πρωταθλητών. Ήθελε να κυνηγήσει το όνειρο του και είχε ένα μεγάλο πλεονέκτημα εκτός από την ταχύτητα του, τη στήριξη του θείου του. Εκείνος του εξασφάλισε το ενοίκιο και τον εξοπλισμό. Τα πράγματα δεν κύλησαν, όμως, όπως το φανταζόταν καθώς δεν κατάφερε να ξεχωρίσει και ήταν απλώς ένα ακόμα πρόσωπο στο πλήθος. 

Στο σπίτι, η πίεση μεγάλωνε καθώς οι συγγενείς του τον πίεζαν να βρει μια κανονική δουλειά, ίσως στην αστυνομία, καθώς είχε ήδη γίνει πατέρας και κάπως έπρεπε να συντηρεί την οικογένεια του. Εκείνος, όμως, αρνήθηκε. Άρχισε να προπονείται πιο σκληρά μέχρι που το 2020 έπαθε ρήξη τένοντα. Η πανδημία του κορωνοϊού επιδείνωσε τα πράγματα και όπως είχε παραδεχθεί και ο ίδιος ήταν μια πραγματικά δύσκολη περίοδος.

Ο θείος του εμφανίστηκε και πάλι για να του δώσει τη λύση. Κάλεσε τον παλιό του φίλο, Αμπέλ Μουτάι, που ήταν βοηθός προπονητή στο 2Running Club και τον βοήθησε να αλλάξει περιβάλλον. Εκεί ο Σάουε γνώρισε τον Ιταλό προπονητή, Κλαούντιο Μπεραρντέλι, ο οποίος τον βοήθησε αφενός να αντιμετωπίσει τον τραυματισμό του με φυσιοθεραπείες και μηχανήματα αποκατάστασης και αφετέρου, να γίνει επαγγελματίας και να αποκτήσει ένα δομημένο πρόγραμμα προπόνησης. Ο Ιταλός προπονητής πίστευε σε εκείνον, πίστευε ότι ήταν κάτι ξεχωριστό και ήταν βέβαιος ότι μπορούσε να τρέξει όπως κανένας άλλος. Ο Σάουε συνέχισε να προπονείται καθημερινά, έβλεπε την οικογένειά του ελάχιστα και κρατούσε ως «ευαγγέλιο» τις συμβουλές της γιαγιάς του. 

Ο θάνατος της γιαγιάς του γέννησε ένα σούπερ σταρ

Τον Ιανουάριο του 2022, ταξίδεψε στην Ισπανία για να κάνει τον pacer στον ημιμαραθώνιο της Σεβίλλης, ένας άνθρωπο που λειτουργεί ως «λαγός» και η δουλειά του είναι να οδηγήσει τους αθλητές στα πρώτα 10χλμ σε χρόνο 28.10 και μετά αποσύρεται. Όμως, εκείνος άλλαξε το ρόλο του καθώς πριν φύγει για τον αγώνα, έμαθε ότι η αγαπημένη του γιαγιά, η γυναίκα που τον μεγάλωσε ήταν βαριά άρρωστη. Κάποιοι στη θέση του θα είχαν μείνει στο σπίτι, αντίθετα εκείνος ορκίστηκε να την τιμήσει τρέχοντας. 

Όταν, λοιπόν, δόθηκε η εκκίνηση, αγνόησε το πρωτόκολο του pacer. Επιτάχυνε σε κάθε βήμα και μέχρι το έβδομο χιλιόμετρο, η ομάδα των ελίτ αθλητών είχε καταρρεύσει. Τότε ο διευθυντής του αγώνα έκπληκτος τον πλησίασε με μια μοτοσικλέτα και του φώναξε «Δεν είναι κανείς μαζί σου, απλώς φύγε!». Εκείνος συνέχισε, τερμάτισε τον πρώτο του ημιμαραθώνιο σε 59.02, «σπάζοντας» το ρεκόρ της διαδρομής κατά ενάμιση λεπτό. Λίγες μέρες αργότερα, επέστρεψε στην Κένυα και οδήγησε τη γιαγιά του στην τελευταία του κατοικία. 

Εκείνος ο αγώνας ήταν η σπίθα που χρειαζόταν για να πιστέψει περισσότερο στον εαυτό του και να ανέβει στην κορυφή. Την ίδια χρονιά, στις Βρυξέλλες έφτασε μια ανάσα από το παγκόσμιο ρεκόρ μιας ώρας του Μο Φάρα, κέρδισε τον ανώμαλο δρόμο της Κένυας, που φημίζεται για την σκληρότητα του, και κατέκτησε την έβδομη θέση στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα. Στη συνέχεια, τον Οκτώβριο του 2023, κατέκτησε το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα ημιμαραθωνίου στη Ρίγα της Λετονίας, την οποία μάλιστα χαρακτήρισε ως «μια από τις πιο ευτυχισμένες στιγμές μου. Αυτό απέδειξε ότι ήμουν δρομέας».

Ένα χρόνο αργότερα, ο προπονητής του Κλαούντιο Μπεραρντέλι, του έθεσε την επόμενη πρόκληση που άκουγε στο όνομα «μαραθώνιος». Η προπόνηση του εντάθηκε καθώς οι μεγάλες διαδρομές έφταναν τα 40χλμ και τα χιλιόμετρα που έπρεπε να κάνει κάθε εβδομάδα στα 200. Έκανε το ντεμπούτο του στον μαραθώνιο της Βαλένθια και σημείωσε το δεύτερο καλύτερο χρόνο πρωτοεμφανιζόμενου περνώντας τη γραμμή του τερματισμού σε 2.02.05, δηλαδή μόλις 12 δευτερόλεπτα μακριά από την επίδοση του Κέλβιν Κιπτούμ. Η πρωτιά αυτή του εξασφάλισε τη θέση στον μαραθώνιο του Λονδίνου την προηγούμενη σεζόν, όπου πέτυχε τη δεύτερη νίκη του σε ισάριθμους αγώνες. 

Ποια η φιλοσοφία της προπόνησης του; 

Ο Σαμπάστιαν Σάουε ακολουθεί πιστά τις οδηγίες του Μπεραρντέλι, ο οποίος είναι ιδιαίτερα σχολιαστικός και δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα και στην παραμικρή λεπτομέρεια. Ο Κενυάτης δρομέας ζει μόνιμα σε ένα λιτό δωμάτιο στο προπονητικό καμπ, το οποίο μοιράζεται με άλλους τρεις, κοιμάται σε κουκέτα και βλέπει τη σύζυγο του μόνο δύο φορές το μήνα. Ακούει το σώμα του και κάνει φυσικοθεραπεία πέντε με έξι φορές την εβδομάδα ως μέρος του προγράμματος του και όχι μόνο για την αντιμετώπιση κάποιου προβλήματος. Η απλότητα είναι το σημείο «κλειδί» στη φιλοσοφία του. Το πρόγραμμα της προπόνησης του περιλαμβάνει 22 χλμ σε υψόμετρο δύο χιλιάδων μέτρων, με επαναλήψεις τριών χλμ σε ρυθμό κάτω από τρία λεπτά ανά χιλόμετρο. 

Η μάχη με το ντόπινγκ

Ο Σαμπαστιάν Σάουε είχε στο μυαλό του ότι θα μπορούσε να καταρρίψει το ρεκόρ στο Βερολίνο αλλά παράλληλα, ήξερε ότι θα μπορούσε να αντιμετωπιστεί με καχυποψία λόγω του βεβαρημένου ιστορικού της χώρας του στο ντόπινγκ. Έτσι, λοιπόν, είχε καταθέσει αίτημα στη Μονάδα Ακεραιότητας Στίβου (AIU) να τον ελέγχει όσο το δυνατόν περισσότερο. Μάλιστα, ο χορηγός του, η Adidas, ανέλαβε το κόστος. 

«Ο κύριος λόγος ήταν για να δείξω ότι είμαι καθαρός και ότι το κάνω με τον σωστό τρόπο. Ως Κενυάτες έχουμε αμφισβητηθεί λόγω των κρουσμάτων ντόπινγκ. Έτσι, πριν από τον Μαραθώνιο του Βερολίνου ελέγχθηκα 25 φορές, σε αίμα και ούρα, περίπου δύο ή τρεις φορές την εβδομάδα. Μάλιστα, μια μέρα ελέγχθηκα δύο φορές, το πρώτο δείγμα το πρωί και αργά το βράδυ». 

Τα δείγματα του υποβλήθηκαν σε κορυφαίους αναλύσεις, όπως η δοκιμή φασματομετρίας μάζας λόγου ισοτόπων (IRMS), η οποία είναι πολύ πιο αποτελεσματική στην ανίχνευση ελάχιστων επιπέδων απαγορευμένων φαρμάκων.