Πνευμονική ίνωση και ρευματικά νοσήματα: Ο «σιωπηλός» κίνδυνος για τους πνεύμονες
Τα ρευματικά νοσήματα δεν αφορούν μόνο τις αρθρώσεις. Μπορούν να επηρεάσουν και τους πνεύμονες, μερικές φορές χωρίς έντονα συμπτώματα στην αρχή. Ο επίμονος ξηρός βήχας και η δύσπνοια είναι σημάδια που χρειάζονται ιατρική αξιολόγηση.
Όταν ακούμε για ρευματικά νοσήματα, συνήθως σκεφτόμαστε πόνο ή δυσκαμψία στις αρθρώσεις. Πρόκειται, όμως, για παθήσεις που μπορούν να επηρεάσουν και άλλα όργανα. Πνευμονική συμμετοχή μπορεί να εμφανιστεί, μεταξύ άλλων, στη ρευματοειδή αρθρίτιδα, στο σκληρόδερμα, στις μυοσίτιδες, στον συστηματικό ερυθηματώδη λύκο και στο σύνδρομο Sjögren.
Μία από τις σημαντικότερες εκδηλώσεις είναι η διάμεση πνευμονοπάθεια. Σε αυτήν επηρεάζεται ο πνευμονικός ιστός από φλεγμονή ή και ουλοποίηση. Η ουλοποίηση ονομάζεται πνευμονική ίνωση και μπορεί να δυσκολέψει την αναπνοή. Η πνευμονική προσβολή, ωστόσο, δεν έχει την ίδια μορφή σε όλους: μπορεί επίσης να παρουσιαστεί πλευρίτιδα ή πνευμονική υπέρταση. Η μορφή της διαφέρει ανάλογα με το ρευματικό νόσημα.
Τα συμπτώματα που δεν πρέπει να αγνοούμε
Ο επίμονος ξηρός βήχας και η δύσπνοια που εμφανίζεται ή χειροτερεύει —ιδιαίτερα κατά τη σωματική προσπάθεια— χρειάζονται προσοχή. Το ίδιο ισχύει για την ανεξήγητη κόπωση και την αισθητή μείωση της αντοχής στην άσκηση. Ένας άνθρωπος με ρευματικό νόσημα δεν πρέπει να αποδίδει αυτόματα τέτοιες αλλαγές στην ηλικία ή στην «κακή φυσική κατάσταση», αλλά να τις αναφέρει στον γιατρό του.
Η πνευμονική βλάβη μπορεί να εξελίσσεται σταδιακά, ενώ ο ασθενής αισθάνεται ακόμη καλά στην καθημερινότητά του. Αυτός είναι ο λόγος που χαρακτηρίζεται ορισμένες φορές «σιωπηλός» κίνδυνος. Σε κάποια ρευματικά νοσήματα, ο γιατρός μπορεί να συστήσει έλεγχο των πνευμόνων ακόμη και πριν εμφανιστούν σημαντικά συμπτώματα. Το αν χρειάζεται έλεγχος και κάθε πότε εξαρτάται από το νόσημα και τα χαρακτηριστικά του κάθε ασθενούς.
Πώς ελέγχεται η υγεία των πνευμόνων;
Η διερεύνηση μπορεί να περιλαμβάνει δοκιμασίες αναπνευστικής λειτουργίας, όπως η σπιρομέτρηση και η μέτρηση της διάχυσης, καθώς και απεικονιστικό έλεγχο του θώρακα. Όταν υπάρχει υποψία διάμεσης πνευμονοπάθειας, ιδιαίτερη σημασία έχει η αξονική τομογραφία υψηλής ευκρίνειας. Ο γιατρός επιλέγει εξατομικευμένα τις κατάλληλες εξετάσεις.
Η συνεργασία ρευματολόγου και πνευμονολόγου είναι ιδιαίτερα σημαντική όταν υπάρχει αξιόλογη πνευμονική συμμετοχή. Ο ρευματολόγος παρακολουθεί τη συνολική εικόνα και τη δραστηριότητα του ρευματικού νοσήματος, ενώ ο πνευμονολόγος αξιολογεί την αναπνευστική λειτουργία και την πνευμονική βλάβη. Μαζί μπορούν να σχεδιάσουν την κατάλληλη φροντίδα για τον ασθενή.
Υπάρχουν θεραπείες;
Η αντιμετώπιση εξαρτάται από την αιτία και τη μορφή της πνευμονικής προσβολής. Ανάλογα με την περίπτωση, μπορεί να χρησιμοποιηθούν θεραπείες που ρυθμίζουν τη δράση του ανοσοποιητικού συστήματος και, σε συγκεκριμένες μορφές διάμεσης πνευμονοπάθειας, αντιϊνωτικές θεραπείες. Στόχος είναι ο έλεγχος της νόσου και η επιβράδυνση της εξέλιξής της.
Ο ίδιος ο ασθενής έχει επίσης σημαντικό ρόλο: να ενημερώνει έγκαιρα τον γιατρό του για νέα συμπτώματα, να αποφεύγει ή να διακόπτει το κάπνισμα, να λαμβάνει σωστά τη θεραπεία του και να συνεχίζει την τακτική ιατρική παρακολούθηση.
«Έχεις ρευματικό νόσημα; Μην αγνοείς την αναπνοή σου. Επίμονος βήχας ή δύσπνοια χρειάζονται έλεγχο. Μίλησε με τον ρευματολόγο σου»
Για την Ελληνική Ρευματολογική Εταιρεία
Η Ρευματολογία ασχολείται με την πρόληψη, τη θεραπεία και την αποκατάσταση περισσότερων από 200 τύπων αρθρίτιδας και μυοσκελετικών διαταραχών, οι οποίες συγκαταλέγονται στις συχνότερες αιτίες ανικανότητας και αναπηρίας στην κοινωνία.
Η Ελληνική Ρευματολογική Εταιρεία – Επαγγελματική Ένωση Ρευματολόγων Ελλάδος (ΕΡΕ-ΕΠΕΡΕ) είναι επιστημονικό και επαγγελματικό σωματείο μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα. Αποτελεί τον θεσμικό εκπρόσωπο της Ρευματολογίας και των Ελλήνων ρευματολόγων.
Βασικός στόχος της είναι η ενίσχυση της γνώσης και της αναγνωρισιμότητας των ρευματικών παθήσεων. Από το 2014 αναπτύσσει δράσεις για την ευρύτερη ενημέρωση γύρω από τις επιπτώσεις τους, τα μέτρα πρόληψης, την πρώιμη διάγνωση, την έγκαιρη έναρξη της κατάλληλης θεραπείας και τις παρεμβάσεις που μπορούν να μειώσουν τη νοσηρότητα, την αναπηρία και τον κοινωνικό αποκλεισμό. Τελικός στόχος είναι η βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών.
Περισσότερες πληροφορίες: tosomasoumilaei.gr.
Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την ιατρική συμβουλή.
