Enhanced Games: Οι «ανθρώπινοι Οβελίξ« στου πληρωμένου παραδείσου την αυλόπορτα

Δε θα ήθελες να πέσεις στην ίδια χύτρα με τον Οβελίξ και να έχεις υπερδυνάμεις; Σε μικρή ηλικία, τα κόμικς και οι παιδικές σειρές ήταν η καθημερινότητα μας. Ο Αστερίξ και ο Οβελίξ και οι μάχες τους απέναντι στους Ρωμαίους στρατιώτες γέμιζαν με γέλιο κάθε παιδί και εξίταραν τη φαντασία του. Υπήρξαν φορές που ζήλευες τον ήρωα που είχε πέσει μέσα στη χύτρα με το μυστικό φίλτρο του Πανοραμίξ και σκεφτόσουν να μπορούσες να έχεις τις δυνάμεις του ώστε να πάρεις όλες εκείνες τις λιχουδιές που η μαμά σου έλεγε όχι. 

Λίγες δεκαετίες αργότερα, στο Λας Βέγκας το όνειρο αυτό παίρνει σάρκα και οστά καθώς τα enhanced games έρχονται για να δημιουργήσουν μια γενιά από «ανθρώπινους Οβελίξ» αλλά όχι με τη βοήθεια της μαγείας των Γαλατών και του Πανοραμίξ αλλά με τις ευλογίες των φαρμακευτικών εταιρειών. Στην «Πόλη της Αμαρτίας», όπως έχει χαρακτηριστεί το Λας Βέγκας έχει στηθεί ένα ιδανικό σκηνικό για ένα θέαμα που εγείρει πολλά ερωτήματα και έρχεται σε αντίθεση με τους κανονισμούς του αντιντόπινγκ και θέτει σε κίνδυνο την υγεία των αθλητών.

Τα enhanced games αναμένεται να διεξαχθούν με τη συμμετοχή αθλητών που έχουν λάβει φάρμακα ενίσχυσης της απόδοσης, τα οποία είναι απαγορευμένα από τις παραδοσιακές διοργανώσεις αλλά έχουν εγκριθεί από τον οργανισμό τροφίμων και φαρμάκων. Ναι, σωστά διάβασες. Οι αθλητές θα αγωνισθούν χρησιμοποιώντας απαγορευμένες ουσίες (!)

Το ερώτημα που εύκολα γεννάται είναι για ποιο λόγο να μπουν στη διαδικασία να λάβουν ουσίες οι αθλητές; Σύμφωνα με τις επίσημες πληροφορίες, οι αγώνες είναι μια «νέα παγκόσμια αθλητική διοργάνωση σχεδιασμένη να ξεπεράσει τα όρια της ανθρώπινης απόδοσης, η οποία έρχεται να αμφισβητήσει τα παραδοσιακά μοντέλα του αθλητισμού και να αγκαλιάσει την επιστήμη, την καινοτομία και τη μετρήσιμη ενίσχυση της απόδοσης υπό ελεγχόμενες συνθήκες. Ουσιαστικά, ο στόχος τους είναι να επιτρέψουν στους αθλητές της ελίτ να αφοσιωθούν πλήρως στο να ξεπεράσουν τα όρια των ανθρωπίνων δυνατοτήτων. Οι διοργανωτές πίσω από τη λεγόμενη «Ολυμπιάδα των Στεροειδών» επιμένουν ότι η εκδήλωση θα ανταμείψει την αθλητική αριστεία, θα γιορτάσει την επιστημονική καινοτομία και θα εξερευνήσει τις ανθρώπινες δυνατότητες.

Το καμπ προετοιμασίας στο Αμπού Ντάμπι και τα πρωτόκολλα ενίσχυσης

Τρεις μήνες νωρίτερα μια ομάδα από περίπου 40 αθλητές των σπριντ, της κολύμβησης και της άρσης βαρών (καθώς αυτά είναι τα τρία αγωνίσματα των enhanced games) ταξίδεψαν στο Αμπού Ντάμπι για να συμμετέχουν σε ένα καμπ προετοιμασίας σε ένα πολυτελές θέρετρο με υπερσύγχρονες αθλητικές εγκαταστάσεις και με όλα τα έξοδα πληρωμένα. Η διοργάνωση παρουσιάζεται ως μια ευκαιρία που θα τους δίνει τη δυνατότητα να παρατείνουν και να αναβιώσουν την αθλητική τους καριέρα και παράλληλα, ένα ιδιαίτερα δελεαστικό έπαθλο ύψους ενός εκατομμυρίων δολαρίων που θα γίνει δικό τους σε περίπτωση που σημειώσουν παγκόσμιο ρεκόρ στο αγώνισμα τους. 

Εκτός από το έπαθλο και τις υπερσύγχρονες εγκαταστάσεις, προσφέρθηκαν στους αθλητές εξατομικευμένα προγράμμα «πρωτοκόλλων ενίσχυσης» με ουσίες που απαγορεύονται ρητά από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Αντιτόπινγκ (WADA). Οι ουσίες αυτές χορηγούνταν στους αθλητές και στις αθλήτριες σε ένα νοσοκομείο σε απόσταση μισής ώρας με το αυτοκίνητο στα περίχωρα της πόλης, όπου βρίσκοταν το θέρετρο που διέμεναν. Οι αρμόδιοι των enhanced games δεν έχουν αποκαλύψει ποια φάρμακα ενίσχυσης της απόδοσης έχει λάβει ο κάθε αθλητής αλλά ενημέρωσαν ότι

91% των αθλητών χρησιμοποίησαν τεστοστερόνη ή εστέρες τεστοστερόνης

79% χρησιμοποίησαν ανθρώπινη αυξητική ορμόνη (HGH)

62% χρησιμοποίησαν διεγερτικά

50% χρησιμοποίησαν μεταβολικούς ρυθμιστές

41% χρησιμοποίησαν ερυθροποιητίνη (EPO)

29% χρησιμοποίησαν αναβολικό στεροειδή παράγοντα

 5% χρησιμοποίησαν θεραπείες ορμονικής υποστήριξης

Επιπλέον, σύμφωνα με όσα αναφέρονται σε ρεπορτάζ του BBC Sport, το οποίο επισκέφθηκε το καμπ προετοιμασίας τον Φεβρουάριο αλλά του απαγορεύτηκε η είσοδος στο νοσοκομείο, οι διοργανωτές υποστήριξαν ότι οι ουσίες που χορηγούνται είναι εγκεκριμένες από τoν FDA, δηλαδή τον οργανισμό τροφίμων και φαρμάκων των Ηνωμένων Πολιτειών και χορηγήθηκαν στους αθλητές ως μέρος μιας κλινικής δοκιμής υπό αυστηρή ιατρική περίθαλψη ενώ αποκάλυψαν ότι τέσσερις από τους αθλητές θα αγωνιστούν χωρίς να έχουν λάβει ουσίες ενίσχυσης της απόδοσης. 

Το γυμναστήριο που «γέννησε» την ιδέα και ο γιος του Τραμπ

Η ιδέα των enhanced games άρχισε από ένα γυμναστήριο. Ο Αυστραλός επιχειρηματίας, Άρον Ντ΄ Σούζα παρατήρησε ότι πολλοί άνθρωποι σε ένα γυμναστήριο των ΗΠΑ χρησιμοποιούσαν στεροειδή και σκέφτηκε γιατί να μην υπάρχουν αγώνες που γίνεται νόμιμα η χρήση τους. Στους συνιδρυτές περιλαμβάνεται, επίσης, ο Μαξιμίλιαν Μάρτιν, ο οποίος αντικατέστησε τον Ντ'Σούζα στη θέση του Διευθύνοντα Συμβούλου, είναι επενδυτικός τραπεζίτης και επιχειρηματίας του bitcoin. Ο Γερμανός δισεκατομμυριούχος της βιοτεχνολογίας, Κρίστιαν Ανγκερμάιερ ενώ οι αγώνες έχουν εξασφαλίσει χορηγίες από επενδυτές κρυπτονομισμάτων και εταιρείες επιχειρηματικών κεφαλαίων, στις οποίες συμπεριλαμβάνεται και η «1789 Capital» που ανήκει στον Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ, γιο του Προέδρου των ΗΠΑ.

Ποιοι αθλητές θα συμμετέχουν;

Οι αθλητές και οι αθλήτριες των αγώνων ανέρχονται σε 42, μερικοί εκ των οποίων έχουν γράψει το όνομα τους με χρυσά γράμματα στην κολύμβηση και στα σπριντ. Στο αγώνισμα της κολύμβησης, μια συμμετοχή που αποτελεί έκπληξη είναι αυτή του Μπεν Πράουντ, ο οποίος κατέκτησε το ασημένιο μετάλλιο στα 50μ ελεύθερο στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Παρισιού το 2024 και είναι τρεις φορές Παγκόσμιος Πρωταθλητής. Η Έμιλι Μπάρκλεϊ, αθλήτρια του ίδιου αγωνίσματος και πρώην πρωταθλήτρια της Μεγάλης Βρετανίας στο ελεύθερο (2019) και με θητεία στο αμερικανικό κολεγιακό πρωτάθλημα (NCAA) και συμμετοχή στους Παγκόσμιους Πανεπιστημιακούς Αγώνες. 

Ο Τζέιμς Μάγκνουσεν που διανύει το 36ο έτος της ηλικίας του και είναι κάτοχος τριών Ολυμπιακών μεταλλίων και τρεις φορές παγκόσμιος πρωταθλητής. Οι φωτογραφίες του με το εντυπωσιακά ογκώδες σώμα μετά τη λήψη των PEDs είχε γίνει viral. Ο Κριστιάν Γκολομέεβ, ο οποίος πέρυσι σε δοκιμαστικό event των enhanced games, σημείωσε το εντυπωσιακό αλλά ανεπίσημο χρόνο των 20,89 δευτερολέπτων στα 50μ. ελεύθερο. Ο Ουκρανός, Αντρέι Γκοβόροφ, που είναι ακόμη κάτοχος του επίσημου παγκοσμίου ρεκόρ στα 50μ πεταλούδα. Οι Κόντι Μίλερ και Χάντερ Άρμστρονγκ, οι οποίοι κατέκτησαν το χρυσό στις σκυταλοδρομίες το 2016 και το 2021 και 2024 αντίστοιχα. 

Ένα από τα μεγαλύτερα ονόματα των σπριντ, ο Φρεντ Κέρλι, βρίσκεται στη λίστα των αθλητών των enhanced games. Ο Αμερικανός κέρδισε το ασημένιο μετάλλιο στους Ολυμπιακούς Αγώνες στο Τόκιο το 2021, το χάλκινο σε αυτούς του Παρισιού τρία χρόνια αργότερα και είναι τρεις φορές Παγκόσμιος Πρωταθλητής. Ο 31χρονος σπρίντερ, Ρις Πρέσκοντ, ο οποίος κέρδισε το ασημένιο μετάλλιο στα 100μ στο Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα το 2018 και το χάλκινο στη σκυταλοδρομία στο Παγκόσμιο του 2022. 

Έντονες αντιδράσεις από ΔΟΕ και WADA

To εγχείρημα αυτό καταδικάστηκε εξαρχής από τους μεγάλους αθλητικούς φορείς και τις αρχές αντιντόπινγκ καθώς θέτει σε κίνδυνο την υγεία των αθλητών και των αθλητριών και παραβιάζει τους κανόνες του «ευ αγωνίζεσθαι». Μάλιστα, η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή και η Wada δεν έκρυψαν την απογοήτευση τους και την κάθετα αρνητική τους στάση απέναντι στα enhanced games χαρακτηρίζοντας τα «ανήθικα» και μια «επικίνδυνη και ανεύθυνη ιδέα». Ο πρόεδρος της World Athletics, Λόρδος Κόου, τόνισε ότι όποιος συμμετέχει θα είναι ειλικρινά «ηλίθιος» ενώ και η World Aquatics έγινε η πρώτη ομοσπονδία που απαγόρευσε σε οποιονδήποτε εμπλεκόμενο τη συμμετοχή στις δικές της διοργανώσεις. 

Τα επιχειρήματα των υποστηρικτών των enhanced games

Τα enhanced games έχουν υποστηρικτές, οι οποίοι στηρίζονται στην αποτυχία του αντιντόπινγκ ελέγχου, στην εκμετάλλευση των αθλητών και των αθλητριών και την εμπορευματοποίηση της ανθρώπινης απόδοσης. Οι άνθρωποι που είχαν την ιδέα της διεξαγωγής των αγώνων υποστηρίζουν ότι το υπάρχουν σύστημα δεν ανταμείβει με ορθό τρόπο τους αθλητές και τις αθλήτριες, το ταλέντο και την όρεξη των οποίων εκμεταλλεύεται για να προσφέρει θέαμα και να παράγει έσοδα. Η μη επαρκής οικονομική ενίσχυση των αθλητών και των αθλητριών ήταν, κατά γενική ομολογία στο ΒΒC Sport, το κύριο κίνητρο των αθλητών που πήραν την απόφαση να συμμετάσχουν στους αγώνες καθώς ένιωθαν ότι δεν τους δίνονταν αρκετά χρήματα κατά τη διάρκεια της καριέρας τους. Ένα επιχείρημα που έρχεται να ενισχυθεί με δεδομένα από την παγκόσμια ένωση αθλητών που επισημαίνει ότι «οι αθλητές καταλήγουν στην τελευταία θέση όταν πρόκειται για το μοίρασμα του τεράστιου πλούτου που οι ίδιοι παράγουν», και ότι οι έρευνες δείχνουν πως το 46% των αθλητών της ελίτ κερδίζουν λιγότερα από 15.000 δολάρια ετησίως.

Το δεύτερο επιχείρημα τους στηρίζεται στην αποτυχία του τρέχοντος συστήματος αντιντόπινγκ, το οποίο έχει αποδειχθεί ακριβό, ασυνεπές και με κανόνες που οδηγούν το ντόπινγκ στην παρανομία, όπου η χρήση ουσιών συγκάλυψης (masking agents) το καθιστά ακόμη πιο επικίνδυνο για την υγεία των αθλητών. Μια άποψη που έρχεται να ενισχύσει και η περσινή παραδοχή του Ντέιβιντ Χάουμαν, ο οποίος είναι πρόεδρος στη Μονάδα Αθλητικής Ακεραιότητας (AIU) και παλαιότερα στην Wada, που υποστήριξε ότι το σύστημα αντιντόπινγκ έχει «βαλτώσει», λέγοντας ότι «δεν είμαστε αρκετά αποτελεσματικοί στις μέρες μας στο να πιάνουμε όσους κλέβουν». Οι διοργανωτές των enhanced games επιμένουν ότι μια προσέγγιση που βασίζεται στην ελευθερία, την επιλογή και τη διαφάνεια, αλλά διεξάγεται με ελεγχόμενο τρόπο, είναι προτιμότερη.

Το τρίτο επιχείρημα τους αφορά την εμπορευματοποίηση της ανθρώπινης βελτίωσης. Οι διοργανωτές υποστηρίζουν ότι οι αγώνες θα προάγουν την αυτοβελτίωση και τη χρήση της επιστήμης για την ώθηση των βιολογικών ορίων. Μάλιστα, τον Μάρτιο, η εταιρεία πίσω από τους αγώνες λάνσαρε μια «πλατφόρμα εξατομικευμένης ιατρικής και συμπληρωμάτων» στον ιστότοπό της, εξαίροντας τα «προϊόντα απόδοσης και μακροζωίας» της, συμπεριλαμβανομένων θεραπειών ορμονικής υποκατάστασης για άνδρες και γυναίκες, πεπτιδίων και φαρμάκων για την απώλεια βάρους.

Το ερώτημα που δημιουργείται είναι ποιο θα είναι το κόστος αυτών των αγώνων. Μπορεί οι Γαλάτες στην παιδική ταινία «Αστερίξ και Οβελίξ» να χρησιμοποιούσαν το μαγικό φίλτρο για να νικήσουν τους Ρωμαίους και να είχαν τον Πανοραμίξ να κρατάει μυστική τη συνταγή και να τους προστατεύει από την κατάχρηση και τις παρενέργειες αλλά στην πραγματική ζωή, όταν η επίδραση των «μαγικών φίλτρων» περάσει, ποιες θα είναι οι επιπτώσεις για την υγεία των συμμετεχόντων;