Απόφαση – σταθμός: Δικαίωση για εκπαιδευτικούς μητέρες στις άδειες ανατροφής τέκνων
Σημαντική δικαστική απόφαση που αλλάζει τα δεδομένα για τις άδειες ανατροφής τέκνων των εκπαιδευτικών εξέδωσε το Διοικητικό Εφετείο Πειραιά, βάζοντας τέλος στην πρακτική της υποχρεωτικής χορήγησης άδειας άνευ αποδοχών έως τη λήξη της σχολικής χρονιάς.
Το Α1 Ακυρωτικό Τμήμα του Διοικητικού Εφετείου Πειραιά, με την υπ’ αριθμόν 44/2026 απόφασή του, ακύρωσε απόφαση της Διεύθυνσης Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Πειραιά, η οποία είχε χορηγήσει σε μητέρα εκπαιδευτικό άδεια άνευ αποδοχών για ανατροφή τέκνου διάρκειας ενός έτους, έως το τέλος της σχολικής περιόδου.
Η εκπαιδευτικός είχε ζητήσει την επιστροφή της στην υπηρεσία μετά την παρέλευση τεσσάρων μηνών, ωστόσο η Διοίκηση επέκτεινε υποχρεωτικά την άδεια μέχρι τη λήξη του σχολικού έτους. Το δικαστήριο έκρινε ότι η συγκεκριμένη αιτιολογία δεν ήταν νόμιμη και ανέπεμψε την υπόθεση στη Διοίκηση, προκειμένου να εκδοθεί νέα απόφαση.
Τι έκρινε το Διοικητικό Εφετείο
Σύμφωνα με το σκεπτικό της απόφασης, η άδεια ανατροφής τέκνου άνευ αποδοχών που προβλέπεται στο άρθρο 53 παρ. 1 του Υπαλληλικού Κώδικα αφορά και τους εκπαιδευτικούς, καθώς δεν υπάρχει διάταξη που να επιβάλλει ως υποχρεωτικό χρονικό όριο τη λήξη του σχολικού έτους.
Το δικαστήριο υπογράμμισε ότι η Διοίκηση δεν μπορεί να επεκτείνει μονομερώς τη διάρκεια της άδειας πέραν του χρονικού διαστήματος που ζητά ο υπάλληλος, καθώς κάτι τέτοιο περιορίζει το δικαίωμα επιλογής του γονέα.
Στην απόφαση επισημαίνεται χαρακτηριστικά ότι, υπό το πρίσμα του άρθρου 21 του Συντάγματος που προστατεύει τη μητρότητα και την παιδική ηλικία, ο νομοθέτης έχει θεσπίσει ειδικές ρυθμίσεις για τη χορήγηση άδειας ανατροφής τέκνων, οι οποίες εφαρμόζονται ενιαία σε όλους τους δημοσίους υπαλλήλους, συμπεριλαμβανομένων των εκπαιδευτικών.
Η άδεια ανατροφής δεν εξαρτάται από τη λήξη της σχολικής χρονιάς
Το Διοικητικό Εφετείο έκρινε ότι οι ειδικές διατάξεις για τους εκπαιδευτικούς του νόμου 1566/1985 δεν μπορούν να υπερισχύσουν της νεότερης και ειδικότερης ρύθμισης του άρθρου 53 παρ. 1 του Υπαλληλικού Κώδικα.
Όπως αναφέρεται στο σκεπτικό, η άδεια ανατροφής τέκνου αποτελεί αυτοτελές δικαίωμα του φυσικού, θετού ή ανάδοχου γονέα για παιδιά έως 8 ετών και δεν μπορεί να εντάσσεται στην κατηγορία των γενικών αδειών άνευ αποδοχών που δίνονται για άλλους σοβαρούς λόγους.
Παράλληλα, το δικαστήριο σημειώνει ότι η συγκεκριμένη άδεια έχει υποχρεωτικό χαρακτήρα για τη Διοίκηση, σε αντίθεση με άλλες άδειες άνευ αποδοχών των εκπαιδευτικών, όπου απαιτείται συνεκτίμηση των υπηρεσιακών αναγκών και γνωμοδότηση των αρμόδιων οργάνων.
Νέα δεδομένα για τους εκπαιδευτικούς γονείς
Η απόφαση αναμένεται να αποτελέσει σημείο αναφοράς για αντίστοιχες περιπτώσεις εκπαιδευτικών που ζητούν άδεια ανατροφής τέκνων και επιθυμούν να επιστρέψουν στην εργασία τους πριν από τη λήξη του σχολικού έτους.
Με τη συγκεκριμένη κρίση, το Διοικητικό Εφετείο Πειραιά αναγνωρίζει ότι η άδεια ανατροφής αποτελεί δικαίωμα του γονέα και όχι μια υποχρεωτική διοικητική ρύθμιση που συνδέεται με το σχολικό ημερολόγιο.
