Χοληστερόλη και στατίνες: Τι αποκαλύπτει έρευνα για τις παρενέργειές τους

Οι στατίνες, από τα πιο ευρέως συνταγογραφούμενα φάρμακα παγκοσμίως για τη μείωση της «κακής» LDL χοληστερόλης, δεν φαίνεται να προκαλούν τη μεγάλη πλειονότητα των ανεπιθύμητων ενεργειών που αναφέρονται στα φύλλα οδηγιών τους, σύμφωνα με τη μεγαλύτερη και πιο ολοκληρωμένη ανάλυση που έχει πραγματοποιηθεί μέχρι σήμερα.

Η μελέτη διεξήχθη από ερευνητές του Oxford Population Health και δημοσιεύθηκε στο The Lancet. Τα ευρήματα έρχονται να καθησυχάσουν εκατομμύρια ασθενείς, σε μία περίοδο όπου οι ανησυχίες για τις παρενέργειες των στατινών έχουν οδηγήσει αρκετούς στη διακοπή ή αποφυγή της θεραπείας, παρά το τεκμηριωμένο καρδιαγγειακό όφελός τους.

Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από 23 μεγάλες τυχαιοποιημένες κλινικές μελέτες της Cholesterol Treatment Trialists’ Collaboration.

Συνολικά, εξετάστηκαν στοιχεία από περισσότερους από 154.000 συμμετέχοντες:

123.940 άτομα από 19 μελέτες που συνέκριναν στατίνες με εικονικό φάρμακο (placebo)

30.724 άτομα από τέσσερις μελέτες που συνέκριναν εντατικότερη με λιγότερο εντατική θεραπεία με στατίνες

Η ανάλυση έδειξε ότι σχεδόν όλες οι ανεπιθύμητες ενέργειες που αναγράφονται στα φύλλα οδηγιών εμφανίζονταν με παρόμοια συχνότητα τόσο στα άτομα που λάμβαναν στατίνες όσο και σε εκείνα που λάμβαναν placebo, γεγονός που δεν υποστηρίζει αιτιώδη σχέση για τις περισσότερες από αυτές.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η γνωστική εξασθένηση ή η απώλεια μνήμης:

Tα σχετικά συμπτώματα καταγράφηκαν σε ποσοστό 0,2% ετησίως τόσο στους συμμετέχοντες που λάμβαναν στατίνες όσο και σε εκείνους που λάμβαναν εικονικό φάρμακο. Το εύρημα αυτό δείχνει ότι, αν και τέτοια συμπτώματα μπορεί να εμφανιστούν κατά τη διάρκεια της θεραπείας, δεν υπάρχουν επαρκή επιστημονικά δεδομένα που να τεκμηριώνουν ότι προκαλούνται ειδικά από τις στατίνες.

Τα βασικά συμπεράσματα της μελέτης

  Δεν διαπιστώθηκε στατιστικά σημαντική αύξηση κινδύνου για τη συντριπτική πλειονότητα των ανεπιθύμητων ενεργειών που αναγράφονται στα φύλλα οδηγιών.

 Η λήψη στατινών δεν συσχετίστηκε με ουσιαστική αύξηση περιστατικών άνοιας ή απώλειας μνήμης, κατάθλιψης, διαταραχών ύπνου, στυτικής δυσλειτουργίας, αύξησης βάρους, ναυτίας, κόπωσης ή κεφαλαλγίας.

Καταγράφηκε μικρή αύξηση (περίπου 0,1%) στις διαταραχές των ηπατικών ενζύμων στις αιματολογικές εξετάσεις.

Ωστόσο, δεν παρατηρήθηκε αύξηση σοβαρών ηπατικών παθήσεων, όπως η ηπατίτιδα ή η ηπατική ανεπάρκεια, υποδηλώνοντας περιορισμένη κλινική σημασία για τη μεγάλη πλειονότητα των ασθενών.